Niejadek i dziecko z nadwagą. Więcej różnic czy… podobieństw?
Nadmierną masę ciała ma już co trzeci polski ośmiolatek. Równocześnie nie brakuje niejadków, szczególnie wśród przedszkolaków.
Choć dzieci mogą wyglądać zupełnie inaczej, to łączyć je może ten sam problem: dieta, która dostarcza kalorii, lecz nie pokrywa zapotrzebowania na wszystkie składniki potrzebne do rozwoju.
⚖️ Co trzeci polski ośmiolatek ma nadmierną masę ciała
Według WHO COSI nadmierną masę ciała ma 33% polskich ośmiolatków, a 15% choruje na otyłość. Polska znalazła się w pierwszej dziesiątce spośród 37 badanych krajów.
Otyłości nie powinniśmy sprowadzać do stwierdzenia, że dziecko „je za dużo”, bo dieta może dostarczać dużo energii z przekąsek, słodkich napojów i wysoko przetworzonych produktów, a jednocześnie pozostawać uboga w warzywa, ryby, pełne ziarna i inne źródła potrzebnych składników.
To jedno z oblicz tak zwanego „ukrytego głodu”. Organizm otrzymuje wystarczająco dużo kalorii, czasem zbyt dużo, ale brakuje mu części witamin i składników mineralnych.
🍽️ A co z niejadkami?
Około 24% dzieci w wieku 2–7 lat wykazuje trudności związane z karmieniem. Dziecko mało je lub jego jadłospis potrafi skurczyć się do kilku produktów: jasnego pieczywa, makaronu, naleśników czy jogurtu. Kalorii może wystarczać, gorzej z różnorodnością.
Badania dzieci wybiórczych pokarmowo wykazały niższe spożycie minerałów i karotenu, mimo że podaż energii oraz podstawowych makroskładników była na ogół odpowiednia. Różnica wynikała między innymi z mniejszego spożycia mięsa, ryb, warzyw i owoców.
Bywa też, że problem zaczyna się wzajemnie napędzać. Osłabienie, rozdrażnienie i gorsza tolerancja wysiłku, powstające w wyniku niedoborów pokarmowych, mogą dodatkowo utrudniać spokojne budowanie prawidłowych nawyków. W efekcie jedne niedobory mogą napędzać kolejne.
🥦 Kalorie się zgadzają. Składniki odżywcze już niekoniecznie
Ostatnie badania pokazują, że przeważająca większość przedszkolaków ma zbyt mało błonnika i witaminy D z diety, około dwie trzecie otrzymuje za mało wapnia, a prawie wszystkie zbyt małą podaż kwasów z rodziny Omega-3 (EPA i DHA).
Jednym z głównych źródeł Omega-3 są ryby, często odrzucane przez dzieci ze względu na zapach, smak czy konsystencję.
W ogólnopolskim badaniu uczniów szkół ponadpodstawowych mediana spożycia ryb była dramatycznie niższa od zalecanej. Jeżeli ryba regularnie przegrywa spotkanie z dziecięcym talerzem, osiągnięcie Omega-3 z diety staje się trudne, a wręcz niemożliwe.
Warto przy tym pamiętać, że ryby same nie wytwarzają Omega-3. Pozyskują je z morskiego łańcucha pokarmowego, którego początkiem są algi. To dlatego kwasy EPA i DHA można dostarczać również bezpośrednio z alg.
🧒 Suplementacja niezależnie od rozmiaru ubrania
Przy wyborze suplementacji nie warto kierować się wyglądem dziecka. O potrzebie wsparcia diety powinny decydować jej skład i potrzeby dziecka, a nie sam wynik na wadze.
Dobrze dobrany suplement może pomóc uzupełniać codzienny jadłospis niejadka, dziecka z nadmierną masą ciała oraz nastolatka, który zaczął ograniczać jedzenie.
Z takim założeniem powstała Baza na co dzień Dziecko nikalab – marki będącej partnerem BFC.
Baza jest przeznaczona dla dzieci powyżej 3. roku życia. Ma formę wegańskich żelków bez dodanego cukru i słodzików. Taka forma może ułatwić włączenie suplementacji do codziennej rutyny bez dokładania kolejnego konfliktu do posiłków.
🎿 O żywieniu dzieci również podczas wyjazdów BFC
O żywieniu dzieci porozmawiamy podczas wykładów w wybranych terminach wyjazdów narciarskich BFC.
👉 Poznaj suplementy diety nikalab dla dzieci
Źródła
1. NCEZ, „Nadwaga i otyłość dzieci w wieku wczesnoszkolnym. Czy coś się zmieniło?”, wyniki COSI 2022–2024.
2. Sawicki W. i wsp., „Diet Quality and Nutrient Adequacy Among Polish Children: Findings from the PITNUTS 2024 Study”, „Nutrients”, 2025.
3. Utri-Khodadady Z., Skolmowska D., Głąbska D., „Determinants of Fish Intake and Complying with Fish Consumption Recommendations”, „Nutrients”, 2024.
4. Tan P.Y. i wsp., „Micronutrient deficiencies and overweight or obesity among children and adolescents”, „BMJ Global Health”, 2024.
5. Białek-Dratwa A., Kowalski O., „Prevalence of Feeding Problems in Children and Associated Factors”, „Nutrients”, 2023.
6. Taylor C.M. i wsp., „Macro- and micronutrient intakes in picky eaters: a cause for concern?”, „American Journal of Clinical Nutrition”, 2016.
7. NIZP PZH, „Normy żywienia dla populacji Polski”, 2024/2025.
8. Lachowicz K., Stachoń M., „Analysis of Determinants of Dietary Iodine Intake of Adolescents from Northern Regions of Poland”, „Nutrients”, 2025.
9. NCEZ, „Dieta dla niejadka. Co robić, kiedy dziecko nie chce jeść?”.
10. Polskie Towarzystwo Leczenia Otyłości, „Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na otyłość 2024”.
11. NCEZ, „Siatki centylowe, czyli ocena rozwoju fizycznego i stanu odżywienia dziecka”.